
ΤΡΑΧΗΛΙΚΗ ΛΕΜΦΑΔΕΝΟΠΑΘΕΙΑ
Η τραχηλική λεμφαδενοπάθεια είναι συχνό πρόβλημα στα παιδιά και στους εφήβους.
Η διόγκωση των τραχηλικών λεμφαδένων μπορεί να είναι αποτέλεσμα πολλαπλασιασμού ενδογενών στοιχείων του αδένα(λεμφοκυττάρων ή ιστιοκυττάρων) ή διήθησης από φλεγμονώδη κύτταρα(λεμφαδενίτιδα) ή από νεοπλασματικά κύτταρα.
Η συχνότερη αιτία τραχηλικής λεμφαδενοπάθειας στα παιδιά είναι οι λοιμώξεις, τοπικές ή γενικευμένες. Σπάνια μπορεί να είναι εκδήλωση σοβαρότερων νοσημάτων όπως αυτοάνοσων, θησαυρισμού ή κακοήθειας.
Τα παιδιά έχουν μεγάλυτερη μάζα λεμφικού ιστού και εντονότερη απάντηση στην έκθεση σε νέα αντιγόνα, με αποτέλεσμα πολλά υγιή παιδιά να έχουν ψηλαφητούς τραχηλικούς λεμφαδένες (45%). Μη φυσιολογικοί θεωρούνται οι τραχηλικοί λεμφαδένες μεγέθους >1εκ.
ΑΙΤΙΑ
ΛΟΙΜΩΔΗ
Μικροβιa :Gram(+ ) χρυσίζων σταφυλόκοκκος, β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος ομάδας Α και Β, αναερόβια, βάκιλλος του άνθρακα, κορυνοβακτηρίδιο της διφθερίτιδας
Gram(-) bartonella henselae, αιμόφιλος γρίππης, πρωτέας, ψευδομονάδα, σαλμονέλλα, σιγκέλλα, υερσίνια
Ιοί : αδενοϊοι, CMV, EBV, HHV-6, coxsackie, HIV, ιλαράς, ερυθράς, ανεμευλογιάς, ινφλουένζας, παραϊνφλουένζας, αναπνευστικού συγκυτίου, ρινοϊοί
Μύκητες : ασπέργιλλος, κάντιντα, κρυπτόκοκκος
Παράσιτα : λεϊσμάνια, τρυπανόσωμα, toxoplasma gondii
ΜΗ ΛΟΙΜΩΔΗ
ΚΑΚΟΗΘΕΙΕΣ
Πρωτοπαθείς : λέμφωμα Hodgkin, λέμφωμα non-Hodgkin, ιστιοκυτταρώσεις
Μεταστατικές : λευχαιμία, νευροβλάστωμα, ραβδομυοσάρκωμα
ΑΥΤΟΑΝΟΣΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ
Νεανική ιδιοπαθής αρθρίτιδα, ερυθηματώδης λύκος, δερματομυοσίτιδα
ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΘΗΣΑΥΡΙΣΜΟΥ
Nόσος Gaucher, νόσος Niemman-Pick, νόσος Fabry
ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ
Καρβαμαζεπίνη, φαινυντοϊνη, αλλοπουρινόλη, πενικιλλίνες, τριμεθοπρίμη/σουλφαμεθοξαζόλη, ισονιαζίδη
ΑΛΛΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ
Σαρκοείδωση, ορονοσία, νόσος Kawasaki
Στις περισσότερες περιπτώσεις το ιστορικό και η αντικειμενική εξέταση κατευθύνουν προς τα πιθανά αίτια της τραχηλικής λεμφαδενοπάθειας. Στα νεογνά συχνότερη αιτία είναι οι λοιμώξεις από χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο και β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο της ομάδας Β, στα παιδιά <5 ετών οι λοιμώξεις από χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο και β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο της ομάδας Α, ενώ στα παιδιά >5 ετών πιο συχνή αιτία είναι οι ιογενείς λοιμώξεις. Οσο αυξάνεται η ηλικία αυξάνεται και η πιθανότητα κακοήθειας.
Συνήθως η παρούσα νόσος ανήκει σε μια από τις παρακάτω κατηγορίες :
Α) Οξεία αμφοτερόπλευρη ΤΛ :
Οφείλεται συνήθως σε ιογενείς λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, στις οποίες οι λεμφαδένες είναι ευκίνητοι, μαλακοί, ανώδυνοι ή ελαφρά επώδυνοι, χωρίς φλεγμονή του υπερκείμενου δέρματος. Μπορεί όμως να είναι εκδήλωση και συστηματικής ιογενούς λοίμωξης (EBV, CMV κτλ)
Β) Οξεία ετερόπλευρη ΤΛ :
Oφείλεται συχνά σε μικροβιακές λοιμώξεις, στις οποίες οι λεμφαδένες είναι δυσκίνητοι, πιο σκληροί, επώδυνοι και οι υπερκείμενοι ιστοί παρουσιάζουν σημεία φλεγμονής
Γ) Χρόνια ΤΛ :
Μικρόβια όπως το μυκοβακτηρίδιο της φυματίωσης, τα άτυπα μυκοβακτηρίδια, η bortanella henselae (νόσος από αμυχές γάτας), το toxoplasma gondii αλλά και συστηματικά νοσήματα ή κακοήθειες ευθύνονται για τις περιπτώσεις χρόνιας ΤΛ.
Οι ύποπτοι για κακοήθεια λεμφαδένες είναι σκληροί, συμφύονται στους γύρω ιστούς, είναι συνήθως ανώδυνοι , >2εκ. με αυξανόμενο μέγεθος και επιμένουσα διόγκωση. Επίσης οι διογκωμένοι λεμφαδένες στην υπερκλείδια χώρα έχουν αυξημένη πιθανότητα κακοήθειας.
ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΛ
Κυστικά υγρώματα, κύστη θυρεογλωσσικού πόρου, βραγχιακές κύστεις, οδοντιατρικά αποστήματα, δερμοειδείς κύστεις, όγκοι του θυρεοειδή, του στερνοκλειδομαστοειδή ή του νευρικού ιστού.
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
- Γενική αίματος
- ΤΚΕ , CRP
- Βιοχημικός έλεγχος (ήπατος)
- Καλλιέργεια φαρυγγικού
- Mantoux
- Ορολογικός έλεγχος ( EBV,CMV, B.Henselae)
- Υπερηχογράφημα
- Ακτινογραφία θώρακος
- CT θώρακος-κοιλίας
- Βιοψία (με λεπτή βελόνη ή ανοιχτή)
ΘΕΡΑΠΕΙΑ
Εξαρτάται από το άιτιο.
Για το Κέντρο Παιδιατρικής Μέριμνας
Λήδα Μιχαλοδημητράκη
Μάριος Ανδρέου |